Bạch Đồng Nữ là thảo dược quen thuốc có thể điều trị mụn nhọt, viêm gan, kinh nguyệt không đều… Tuy an toàn nhưng vẫn có trường hợp không được sử dụng. Chúng ta cần phải biết cách sử dụng đúng thì mới phát huy được khả năng chữa bệnh của nguyên liệu này. Bài viết dưới đây chúng tôi sẽ giới thiệu đến các bạn những đặc điểm, công dụng chữa bệnh của Bạch Đồng Nữ, cùng theo dõi nhé!
Giới thiệu chung về cây Bạch Đồng Nữ
- Tên khác: đại khế bà, xú thỷ mạt lỵ, xú mạt lỵ, mò hoa trắng, mò trắng, vậy trắng, bấn trắng, ngọc nữ đỏ, lẹo..
- Tên khoa học: Clerodendron paniculatum L
- Họ: Cỏ roi ngựa
Mô tả cây bạch đồng nữ
Nguồn gốc, phân bố của cây
Bạch đồng nữ phân bố chủ yếu ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới châu Á. Ở Việt Nam, cây được thấy rải rác khắp các tỉnh vùng trung du và đồng bằng, cả ở miền Nam lẫn miền Bắc. Bạch đồng nữ thuộc loài cây bụi, ưa sáng và có thể hơi chịu bóng, cây thường mọc lẫn với một số cây nhỏ khác ở quanh làng, ven đường đi và chân đồi. Ngoài ra còn được trồng ở một số địa phương để làm thuốc.
Hiện nay, cây được khai thác nhiều từ nguồn hoang dại hoặc trồng. Trồng bằng hạt hoặc cây con vào mùa xuân, cây không kén đất, chỉ cần đủ ẩm, không úng ngập, có sức chống chịu khá cao, không cần chăm sóc nhiều, chỉ tưới giữ ẩm và làm cỏ khi cần thiết.
Đặc điểm của cây
Bạch đồng nữ là loại cây nhỏ có chiều cao khoảng chừng 1m. Phần thân vuông có lá đơn mọc đối nhau, có hình trái tim mép có răng thưa, màu xanh nhạt, hai mặt lá có lông và có cuốn dài. Còn phần hoa có màu vàng nhạt, nhị dài ra tận bên ngoài. Phần quả mọng hình cầu.
Phân bố
Cây rất dễ mọc có thể mọc ở khắp nơi từ đồng bằng đến miền đồi núi đều thấy xuất hiện.
Bộ phận dùng
Thường hay dùng nhất là phần rễ và phần lá
Thu hái – sơ chế
Thông thường nên thu hoạch vào lúc cây đang và sắp ra hoa. Sau đó đem đi sấy khô rồi sắc uống
Bào chế thuốc
Các bộ phận của cây được đem đi rửa thật sạch, sau đó cắt nhỏ, sao vàng rồi sắc để uống. Ngoài ra có thể nấu thành cao đặc hoặc làm thành viên cho dễ uống.
Bảo quản
Bạch đồng nữ thường được bảo quản ở nơi khô ráo, thoáng mát đề phòng trường hợp ẩm mốc làm mất tác dụng thuốc.
Thành phần hóa học
Trong bạch đồng nữ chữa các chất như muối Canxi, flavonoid, Cumarin, Tanin, Aicd nhân thơm, dẫn chất Amin, Aldehyd nhân thơm
Vị thuốc bạch đồng nữ
Tính vị
Theo đông y, bạch đông nữ có vị đắng nhạt, tính mát, có mùi hôi
Quy kinh
Kinh tâm và tỳ
Tác dụng dược lý và chủ trị của bạch đồng nữ
- Có tác dụng hạ huyết áp do giãn mạch ngoại vi, lơi tiểu.
- Chống viêm cấp tính
- Chống viêm mạn tính
- Có tác dụng kháng trùng đối với các biểu hiện ngoài da.
- Điều trị giun đũa
Có tác dụng giải độc, thanh nhiệt, khu phong trừ thấp và tiêu viêm. Chuyên dùng để điều trị bạch đời, kinh nguyệt không đều, mụn nhọt, vàng da, xương khớp đau nhức, huyết áp cao.
Cách dùng và liều lượng
Thuốc được dùng dưới dạng sắc nước để uống, mỗi ngày dùng trung bình từ 12 đến 16g. Ngoài ra cũng có thể dùng lá để nấu nước để ngâm rửa bên ngoài.
Độc tính
Có độc tính thấp
Bài thuốc sử dụng Bạch Đồng Nữ
Bạch đồng nữ có thể chữa được khá nhiều bệnh, bạn có thể thử tham khảo các bài thuốc sau.
1/ Điều trị huyết áp cao
- Mỗi ngày dùng từ 12 đến 16g bạch đồng nữ sắc nước để uống hết trong ngày.
- Kiên trì trong 1 thời gian sẽ thấy các chỉ số huyết áp có sự cải thiện rõ rệt.
2/ Điều trị bệnh bạch đới, khí hư
- Chuẩn bị: 20g bạch đồng nữ, 10g trần bì, 10g ngải cứu, 10g ích mẫu, 10g hương phụ.
- Cho tất cả nguyên liệu đem sắc với 1 lit nước và dùng để uống trong ngày.
- Áp dụng liên tục từ 2 đến 3 tuần sau khi có kinh.
3/ Điều trị đau bụng kinh, kinh nguyệt không đều
- Chuẩn bị: 2g bạch đồng nữ, 2g ngải cứu, 2g ích mẫu, 2g hương phụ.
- Tiến hành sắc nguyên liệu trong 1 giờ cho thành cao lỏng với lưu lượng khoảng 20ml.
- Cho cao lỏng vào ống đựng 10ml rồi bỏ vào nồi đun sôi lên.
- Dùng để uống hàng ngày, trước khi có kinh 10 ngày.
4/ Điều trị sưng nóng, đỏ khớp
- Chuẩn bị nguyên liệu: 80g bạch đồng nữ, 8g tầm xuân, 120g dây gấm, 8g cà gai leo, 8g đơn răng cưa, 8g cành dâu và 8g đơn tướng quân.
- Dùng nguyên liệu sắc lên uống và chia ra uống 2 lần mỗi ngày
5/ Điều trị vàng da, tổn thương niêm mạc mắt
- Chuẩn bị: 10g rễ bạch đồng nữ rửa thật sạch.
- Cho nguyên liệu vào nồi đun với 400ml nước cho đến khi còn 200ml thì tắt bếp.
- Chia ra uống trong 2 lần mỗi ngày.
6. Điều trị viêm gan, vàng da
- Chuẩn bị: 20g mò hoa trắng, 20g cà gai leo
- Dùng tất cả nguyên liệu trong 1 lít nước cho đến khi còn 1 nửa thì tắt bếp.
- Chia ra uống hết trong ngày
7/ Điều trị mụn nhọt, lở ngứa, chốc đầu
- Lấy 1 nắm cây bạch đồng nữ rửa thật sạch.
- Bỏ vào nồi nấu khoảng 15 phút cho các tinh chất tan ra trong nước.
- Dùng để tắm gội và ngâm rửa hàng ngày.
8/ Chữa bệnh viêm gan bằng bạch đồng nữ
- Chuẩn bị: 15g lá mò hoa trắng, 15g diệp hạ châu, 15g chi tử và 12g nhân trần
- Cho tất cả nguyên liệu đem sắc với 600ml cho đến khi còn 200ml thì tắt bếp.
- Chia ra dùng hết trong ngày, áp dụng liên tục trong 3 đến 4 tuần để thấy tác dụng.
9/ Hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt
- Chuẩn bị nguyên liệu: 16g bạch đồng nữ, 2g nghệ vàng, 2g ngải cứu, 10g đậu đen, 4g ích mẫu và 15g hương phụ
- Dùng nguyên liệu nấu trong 1 thang thuốc và uống hết trong ngày.
Ngoài ra, bạch đồng nữ còn được sử dụng trong nhiều bài thuốc khác. Bạn có thể tham khảo để áp dụng.
Những lưu ý khi sử dụng dược liệu này để chữa bệnh
Bạch đồng nữ có thể gây nôn mửa và khổ cổ vì vậy khi sử dụng người bệnh cần chú ý một số vấn đề sau:
- Liều lượng tối đa để sử dụng thảo dược này là từ 12-16g mỗi ngày. Tuyệt đối không lạm dụng hoặc dùng quá liều tránh bị ngộ độc thuốc.
- Không dùng bạch đồng nữ cho những bệnh nhân có tiền sử dị ứng với nó hoặc các loại cây họ nhà cỏ roi ngựa.
- Những người có chức năng gan, thận, tỳ vị kém cũng không nên sử dụng thảo dược này để chữa bệnh.
- Phụ nữ có thai, đang cho con bú và trẻ nhỏ dưới 5 tuổi cần tham khảo ý kiến bác sĩ và những người có trình độ chuyên môn trước khi dùng thuốc.
- Khi dùng bạch đồng nữ người bệnh nên hạn chế kết hợp với kháng sinh hoặc các loại thuốc Tây y, trường hợp cần thiết nên thông báo cho bác sĩ để tránh khả năng tương tác có thể xảy ra.
- Thảo dược này chỉ có tác dụng hỗ trợ cải thiện triệu chứng và điều trị những căn bệnh mới khởi phát. Trường hợp bệnh đã có chuyển biến xấu người bệnh nên tiến hành điều trị y khoa để sớm có kết quả tốt.
- Kết hợp việc dùng bạch đồng nữ với việc xây dựng chế độ ăn uống khoa học, tăng cường bổ sung vitamin và các dưỡng chất cần thiết. Đồng thời hạn chế các chất kích thích, đồ uống có cồn và những món ăn cay nóng, nhiều đạm.
Trên đây là những thông tin liên quan đến đặc điểm, công dụng chữa bệnh của Bạch Đồng Nữ do baokhuyennong.com đã tổng hợp và chia sẻ đến các bạn. Để dùng thuốc an toàn và hiệu quả, bạn nên thực hiện các bài thuốc theo hướng dẫn của lương y hoặc đến phòng khám Đông y để được bắt mạch, kê đơn.
- Cây Dừa – Đặc điểm, công dụng, cách trồng và chăm sóc
- Hoa Nhài – Hoa đẹp tinh khôi với hương thơm ngát
- Cây Hồng Xiêm Ruột Đỏ – Cách trồng và chăm sóc hồng xiêm ruột đỏ
- Cây Bồ Bồ – Đặc điểm, công dụng chữa bệnh và những lưu ý khi sử dụng
- Chậu Hoa Mai Vàng – Biểu tượng đặc trưng cho ngày tết người miền nam