Sắn dây không còn xa lạ với người Việt Nam. Không chỉ là nguồn bổ sung dinh dưỡng, sắn dây còn là vị thuốc quen thuộc trong kho tàng Đông y. Bài viết này chia sẻ với bạn đọc về công dụng chữa bệnh của cây sắn dây đang được nhiều người quan tâm.Sắn dây không còn xa lạ với người Việt Nam. Không chỉ là nguồn bổ sung dinh dưỡng, sắn dây còn là vị thuốc quen thuộc trong kho tàng Đông y. Bài viết này chia sẻ với bạn đọc về công dụng chữa bệnh của cây sắn dây đang được nhiều người quan tâm.
Công dụng chữa bệnh của bột sắn đối với sức khỏe
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 1 Công dụng chữa bệnh của bột sắn đối với sức khỏe](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2020/10/bot-san-5.png)
Bột sắn dây được chế biến từ cây sắn dây và dùng nhiều trong đời sống hàng ngày. Bột sắn dây là loại thực phẩm vừa được dùng để pha thành thức uống, vừa được nấu chín để ăn như món chè, soup. Vậy uống bột sắn dây trị bệnh gì? Dưới đây là những công dụng phổ biến của sắn dây khi uống:
Bột sắn dây giải cảm
Trong y học cổ truyền có bài Cát căn thang chuyên trị chứng cảm phong hàn biểu thực. Người bệnh có biểu hiện sốt, sợ lạnh, sợ gió, đau đầu, gáy cứng đau.
Cát căn 12g, Quế chi 6g, Ma hoàng 8g, Sinh khương 8g, Bạch thược 6g, Chích cam thảo 6g, Đại táo 12 quả
Sắc uống ngày 1 thang chia làm 3 bữa.
Sắn dây cải thiện tình trạng thiếu sữa ở sản phụ
Đốt dây sắn thành than, nghiền cho mịn. Mỗi lần pha 6g bột than với 50ml rượu trắng, sữa sẽ về. Nếu say rượu có thể dùng chính nước củ sắn tươi uống ít một cho đến khi tỉnh.
Chữa cảm nắng bằng sắn dây
Dùng 12g bột sắn dây hòa vào nước nguội, cho chút đường, khuấy đều trước khi uống.
Ngộ độc thức ăn kèm đại tiện máu
Dùng 500ml nước sắn dây tươi và 500ml nước ngó sen tươi khuấy đều. Uống từng ít một đến khi hết triệu chứng đại tiện ra máu thì dừng.
Ngộ độc rượu
Dùng 30g bột hoa sắn dây, 15g bột cam thảo. Trộn chung hai bột này với nhau. Mỗi lần say dùng 3g bột hỗn hợp pha với nước nguội uống. Hoặc đơn giản hơn là lấy 20g hóa sắn dây khô nấu với 1 lít nước, chia uống nhiều lần trong ngày.
Chữa chứng lỵ do nhiệt.
Người bệnh có biểu hiện đau bụng mót rặn, đi ngoài cảm giác nóng rát hậu môn, có thể đại tiện ra máu.
Lấy khoảng 15g bột sắn dây hòa tan với đường vừa đủ trong 300ml nước. Cho lên bếp khuấy chín đặc, để nguội rồi ăn. Ngày làm 2-3 lần.
Hỗ trợ tiêu hóa
Bột sắn dây được nhiều bác sĩ khuyến cáo sử dụng nhằm hỗ trợ tiêu hóa đối với những bệnh nhân bị viêm loét dạ dày và ruột kích ứng. Sắn dây dạng tinh bột khi đưa vào cơ thể làm trung hòa lớp axit giúp người bệnh đau dạ dày cảm thấy dễ chịu. Tuy nhiên, bột sắn dây có tính hàn nên trẻ nhỏ không nên hoặc hạn chế sử dụng bởi nếu dùng nhiều có thể dẫn đến đau bụng và tiêu chảy.
Làm đẹp da, làm mờ vết tàn nhang
Bột sắn dây có tác dụng thanh nhiệt, giải độc rất cao, đẩy lùi các loại độc tố tích tụ trong cơ thể nhanh chóng, làm giảm mụn; trả lại cho bạn làn da trắng sáng, mịn màng. Trong sắn dây chứa nhóm hoạt chất Isoflavone có tác dụng đặc biệt là làm mờ nám và tàn nhang. Chất này có hoạt tính Estrogen tương tự như hormone Estrogen ở người phụ nữ. Ngoài ra, bột sắn dây còn có thể sử dụng như một loại tẩy tế bào chết tự nhiên rất hiệu quả.
Giải cảm, chống say nắng
Say nắng, say nóng thuộc chứng trúng thử của y học cổ truyền, nói một cách khác, là bị trúng nắng, trúng nóng. Nếu người bệnh cảm nắng kèm theo sốt nóng, nhức đầu, nóng ruột, nôn oẹ, bạn có thể dùng 12gr bột sắn dây hòa với đường uống hoặc dùng 20gr cát căn, 12gr đậu ván giã dập, sắc nước uống trong ngày là các triệu chứng trên sẽ nhanh chóng giảm đi. Hoặc đơn giản hơn thì bạn có thể dùng pha với nước đường cũng đủ hiệu quả.
Cải thiện kích thước vòng 1
Thành phần của sắn dây rất giàu Protein và Lexithin, các chất này giúp sản sinh nội tiết tố nữ Estrogen giúp vòng 1 của chị em căng tròn và săn chắc hơn. Bột sắn dây còn giúp điều hòa kinh nguyệt và nội tiết tố nữa. Bạn chỉ cần dùng bột sắn dây pha với nước nóng, để nguội, uống 2 lần/ngày vào 2 ngày đầu sau ngày “đèn đỏ” và 1 ly cho những ngày sau đó sẽ giúp thanh nhiệt cơ thể, giúp da dẻ hồng hào, bớt mụn.
Giải khát, chống đói hiệu quả
Bên cạnh những tác dụng trên, bột sắn dây còn có công dụng giải khát, chống đói hiệu quả, đặc biệt là cho những người bị cao huyết áp, đau đầu và bị nhiệt miệng. Hòa bột sắn dây vào nước đun sôi để nguội, thêm đường, khuấy đều để uống về mùa hè, những lúc lao động nặng nhọc hoặc đi đường xa mệt nhọc uống nước bột sắn dây giúp bớt khát, đỡ mệt, chống được say nắng. Có thể dùng bột sắn dây phối hợp với rau má cho thêm mát và công hiệu.
Tốt cho phụ nữ mang thai
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 2 Bột sắn dây tốt cho phụ nữ mang thai](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2024/05/bot-san-6.png)
Người phụ nữ ở quá trình mang thai có sự thay đổi mạnh mẽ về hormone, dẫn đến giảm nhu động ruột nên thường gặp các vấn đề liên quan đến hệ tiêu hóa như táo bón, đầy bụng, nóng trong người, chán ăn… Nhờ hàm lượng Plavonodit cao giúp chống oxy hóa, tăng cường tuần hoàn nên bột sắn dây được khuyến khích sử dụng cho phụ nữ mang thai, rất bổ, mát, dễ uống. Ngoài ra, Folate trong bột sắn dây rất cao, có vai trò quan trọng trong quá trình tạo DNA cũng như phân chia tế bào. Loại Vitamin B này nên được bổ sung xuyên suốt thai kỳ để giúp chống lại tình trạng khuyết tật ống thần kinh.
Bột sắn dây còn là nguồn cung cấp sắt tự nhiên đáng cân nhắc. Bạn chỉ cần uống một cốc bột sắn dây, là đã có thể bổ sung được 13% lượng sắt cần thiết cho cơ thể mỗi ngày để giúp chống lại tình trạng thiếu máu, đặc biệt là ở phụ nữ đang mang thai. Vì vậy, bột sắn dây được xem là thực phẩm tốt cho bà bầu.
Làm thực phẩm
Sắn dây luộc, nướng… là món ăn vặt khá quen thuộc của nhiều người. Vị ngọt, bùi làm món sắn dây trở thành sự lựa chọn của nhiều chị em công sở.
Bột sắn dây có thể làm bánh, chè, nước giải khát…. Chè hoa cau, chè sen thường được nấu chung với bột sắn để tạo ra đột kết dính, độ keo vừa phải, đồng thời tăng thêm vị ngọt tự nhiên và giúp thanh nhiệt cơ thể.
Tìm hiểu về bột sắn
Nhận biết cây sắn dây ngoài tự nhiên
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 3 Nhận biết cây sắn dây ngoài tự nhiên](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2020/10/bot-san-1.png)
- Sắn dây có rất nhiều tên gọi phổ biến có bạch cát, cát căn, khau cát…
- Là loại cây thuộc nhóm dây leo sống lâu năm, mọc hoang trong rừng hoặc được trồng tại vườn, ruộng.
- Thân dạng dây leo, dài, có cây dài khoảng 10m. Lá kép, mọc so le với 3 lá chét hình trứng. Mỗi lá chét lại xẻ thành 2-3 thùy. Hoa có màu xanh, mọc thành từng chùm ở kẽ các lá. Quả màu vàng nhạt, nhiều lông.
- Rễ: phát triển thành củ dài và to. Hình trụ dài khoảng 15cm, với đường kính vào khoảng 6-8cm. Củ rắn, chắc, nặng, và chứa nhiều bột. Khi cắt ngang củ sẽ thấy nhiều vòng xơ đồng tâm. Mùi thơm nhẹ, có vị hơi ngọt, tính mát.
- Bắt đầu thu hoạch vào cuối tháng 10 và kết thúc vào tháng 4 năm sau. Thường đào củ về, rửa sạch, bỏ lớp vỏ giấy bên ngoài sau đó cắt khúc. Có thể luộc căn chơi hoặc phơi khô, sấy diêm sinh hoặc làm bột sắn để tích trữ.
Thành phần hóa học có trong bột sắn dây
Thành phần có trong bột sắn ngoại trừ tinh bột (12-15%) còn chứa các Isoflavon – là một loại hoạt chất tự nhiên có chức năng gần giống với estrogen. Chúng cải thiện nội tiết tố, đẹp da và giữ dáng cho phụ nữ.
+ Hoạt chất Puerarin có tác dụng giãn mạch, bảo vệ tim, chống oxy hóa…
+ Chất Daidzein có tác dụng giãn cơ…
+ Chất Genistein giúp cân bằng vóc dáng, giảm mỡ bụng và chống oxy hóa..
Những sai lầm thường gặp khi sử dụng bột sắn dây
Pha sắn dây trực tiếp với nước lạnh để làm nước giải khát là cách làm phổ biến hiện nay. Tuy nhiên đây là thói quen hết sức sai lầm và có thể đem lại nhiều tác dụng tiêu cực cho sức khỏe. Hiện nay, hầu hết loại mà chúng ta sử dụng hàng ngày đều được làm thủ công.
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 4 Những sai lầm thường gặp khi sử dụng bột sắn dây](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2020/10/bot-san-2.png)
Chính vì thế trong quá trình chế biến sẽ không thể lọc hết các tạp chất có bên trong sắn dây dẫn đến tình trạng nhiễm khuẩn. Nếu trực tiếp pha với nước lạnh có thể gây nên hiện tượng đau bụng, tiêu chảy. Do đó, nên nấu chín khi ăn hoặc pha với nước nóng để không gây nên những tác dụng phụ đáng tiếc. Ngoài ra, sắn dây có tính hàn nên việc bạn sử dụng chúng với nước lạnh thường xuyên sẽ gây nên một số vấn đề về sức khỏe.
Hiện nay, trên một số diễn đàn Internet có đề cập đến việc pha sắn dây kết hợp mật ong và ướp thêm hoa bưởi tuy nhiên bạn không nên sử dụng theo hai cách này. Theo như một số nghiên cứu khoa học thì kết hợp mật ong với sắn dây sẽ sinh ra một số chất có hại cho sức khỏe. Còn ướp hoa bưởi với nước sắn dây sẽ làm giảm đi dược liệu vốn có ban đầu của sắn dây.
Sử dụng bột sắn dây như thế nào là đúng cách?
Như đã nói ở mục 2, nên pha sắn dây với nước nóng để đạt được hiệu quả tốt nhất. Thông thường 1 muỗng canh bột sắn pha cùng một ly nước sôi tùy theo liều lượng sử dụng của bạn. Lưu ý trong quá trình pha chúng ta cần khuấy thật đều tay để bột được chín đều, không vón cục. Có thể thêm một chút nước cốt chanh để làm tăng hiệu quả giảm cân.
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 5 Sử dụng bột sắn dây như thế nào là đúng cách?](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2020/10/bot-san-3.png)
Việc nên sử dụng sắn dây vào thời gian nào trong ngày gây nên khá nhiều tranh cãi, có nhiều luồng ý kiến cho rằng nên sử dụng vào buổi sáng hoặc tối để đạt kết quả tốt nhất. Tuy nhiên, khoảng thời gian buổi sáng là thời điểm lượng hormone trong máu khá thấp, do đó nếu bạn bị huyết áp thấp, hoặc cơ thể suy nhược thì không nên sử dụng. Còn khi uống sắn dây vào ban đêm sẽ khiến hệ tiêu hóa của cơ thể phải làm việc liên tục, về lâu dài có thể ảnh hưởng đến dạ dày. Một lưu ý vô cùng quan trọng là không uống loại thực phẩm này khi đói.
Do vậy, thời điểm tốt nhất để uống là sau bữa ăn trưa hoặc tối từ 30 phút đến 1 tiếng.
Ngoài ra, người ta còn sử dụng loại thực phẩm này trong một số trường hợp sau:
- Cảm nắng nhức đầu, đau bụng đi ngoài giống kiết lỵ: Hòa bột sắn dây kèm theo một chút đường để uống.
- Chống ngứa do mồ hôi gây nên: 5g bột sắn dây, 5g thiên hoa phấn, 20g hoạt thạch. Trộn đều hỗn hợp rồi rắc lên những khu vực bị ngứa.
- Cảm giác cồn cào khát nước ở vùng ngực và bụng: 120g sắn dây trộn đều với 15g gạo tẻ, sử dụng để nấu cháo hàng ngày sẽ làm thuyên giảm tình trạng trên.
- Chữa ngộ độc rượu: Hòa sắn dây với một chút đường có thể thêm nước cốt chanh. Có thể sử dụng muối thay cho đường để làm tăng hiệu quả của phương pháp này.
Một số lưu ý khi sử dụng bột sắn dây
![Bột sắn - Loại thực phẩm quen thuộc và công dụng chữa bệnh tuyệt vời 6 Một số lưu ý khi sử dụng bột sắn dây](https://baokhuyennong.com/wp-content/uploads/2020/10/bot-san-4.png)
- Dù cơ thể bạn có khỏe mạnh như thế nào thì cũng không nên lạm dụng, liều lượng tốt nhất là 1 cốc mỗi ngày.
- Theo như Đông Y thì hàn tính của sắn dây khá mạnh, do vậy trẻ em không nên sử dụng quá nhiều để tránh tình trạng lạnh bụng, tiêu chảy.
- Phụ nữ khi mang thai nếu có cảm giác mệt mỏi, cơ thể cảm thấy lạnh thì không nên sử dụng bột sắn dây vì tính hàn sẽ khiến tình trạng trở nên tồi tệ hơn. Nhưng nếu cơ thể cảm thấy nóng thì nước sắn dây có tác dụng rất tốt đối với cơ thể. Đặc biệt, không sử dụng bột sắn dây cho phụ nữ bị động thai vì có thể gây nên tình trạng sảy thai.
- Lượng đường mà bạn sử dụng để pha chế không nên quá nhiều sẽ gây ảnh hưởng không tốt đến cơ thể.
- Loại thực phẩm này đang được bày bán tràn lan trên thị trường, do đó rất khó trong việc kiểm soát chất lượng. Việc sử dụng những loại sắn dây kém chất lượng cũng gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe con người. Do vậy, bạn chỉ nên mua ở những cơ sở uy tín, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng để đảm bảo an toàn.
- Phụ nữ mang thai cần chú ý tình trạng của cơ thể trước khi sử dụng bột sắn dây
Xem thêm: Cây dạ cẩm – Loại thảo dược chữa đau dạ dày cực kỳ hiệu quả
Kết
Trong bài viết trên baokhuyennong.com đã gửi đến cho các bạn những kiến thức hay và bổ ích về bột sắn. Bột sắn dây là loại thức uống phổ biến hiện nay, tuy nhiên không phải ai cũng biết sử dụng chúng đúng cách. Việc lạm dụng hoặc pha chế sai cách có thể gây nên những hậu quả tiêu cự đối với sức khỏe. Chính vì thế, bạn nên lưu ý về cách sử dụng, liều lượng sử dụng để hiệu quả đạt được cao nhất. Hãy cùng chúng tôi theo dõi những bài viết tiếp theo để có những kiến thức mới nhé!